İşyerinde Sağlık
“İşyerinde sağlık” deyince çoğumuzun aklına revir gelir. Revir önemlidir ama işin görünen yüzüdür. Asıl iş, çalışan hastalanmadan önce yapılır. Buna koruyucu hekimlik denir: amaç hastalığı tedavi etmek değil, ortaya çıkmasını engellemektir. Bu yaklaşım OSGB’lerle birlikte yaygınlaştı. OSGB, işyerlerine iş sağlığı ve güvenliği hizmeti veren, Bakanlıkça yetkilendirilmiş bir ortak sağlık ve güvenlik birimidir.
İşyerinde sağlık gözetimi kanunen zorunlu mu?
Evet, işyerinde sağlık gözetimi kanunen zorunludur: İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, işvereni çalışanların sağlığını işin etkilerinden korumakla açıkça yükümlü tutar; bu koruma tek seferlik bir önlem değil, çalışanı işe alırken ve çalıştığı sürece düzenli aralıklarla izlemeyi gerektiren bağlayıcı bir yasal görevdir. Bu yükümlülük iki ayak üzerinde durur. Birincisi sağlık gözetimidir: işe giriş ve periyodik muayenelerle çalışanın sağlığı düzenli izlenir. İkincisi çalışma ortamının gözetimidir: havalandırmadan kullanılan kimyasala kadar sağlığı etkileyen her koşul değerlendirilir. Bu iki ayak birbirini besler; muayene bulguları ortam sorunlarını, ortam ölçümleri muayene önceliklerini gösterir. Risk değerlendirmesinde sağlık tehlikeleri de yer almak zorundadır. Meslek hastalığı, işin niteliğinden ya da yapılış koşullarından kaynaklanan hastalıktır; sinsi ilerler ve geç fark edilir. Sürekli gürültüde çalışan bir tornacının yıllar içinde işitme kaybı yaşaması buna örnektir. Belirti geç geldiği için düzenli takip tek güvenilir erken uyarıdır. Bu yüzden kanun sağlık gözetimini şart koşar.
Pratikte ne yapmalı?
- İşyeri hekimi ve diğer sağlık personeli görevlendirin. Sağlık işleri sahipsiz kalmasın.
- Periyodik sağlık muayenelerini düzenli yaptırın. Erken yakalanan bulgu hem çalışanı hem işi kurtarır.
- Çalışma ortamını hekim gözüyle değerlendirtin. Havalandırma, iklimlendirme ve ergonomi bu incelemenin parçasıdır. Ergonomi, işin ve ekipmanın insana uygun tasarlanması demektir.
- Kimyasal kullanıyorsanız daha az zararlı alternatifleri sorun. Hekiminiz, yıllardır kullandığınız bir maddenin yerine daha güvenlisini önerebilir.
- Yemekhane, içme suyu ve temizlik kimyasalları dahil genel hijyeni izletin.
- Çalışanların görüşünü alın. Sahada çalışan kişi, riskin nerede olduğunu çoğu zaman herkesten iyi bilir.
- Revir ve ilkyardım düzenini de kurun. Koruyucu hekimlik ne kadar iyi olursa olsun, küçük yaralanmalar için hazırlıklı olmak gerekir.
- Hekim önerilerini kayda alın ve uygulayın. Uygulanmayan öneri, kağıt üzerinde kalmış bir uyarıdır.
Sık yapılan hatalar
- Sağlığı revirle sınırlı görmek. Revir sonuçla ilgilenir; koruyucu hekimlik nedenle ilgilenir.
- Muayeneleri formalite saymak. İmza toplamak için yapılan muayene kimseyi korumaz.
- Hekim tavsiyelerini dinleyip uygulamamak. Tavsiye ancak uygulanınca değere dönüşür.
- Çalışandaki belirtileri işten bağımsız sanmak. Baş ağrısının nedeni bazen bir kimyasal veya gürültü kaynağıdır.
- Sağlık verilerini iş güvenliği çalışmalarından kopuk tutmak. Hekim ve iş güvenliği uzmanı aynı masada buluşmalıdır.
- İyileştirmeyi tek seferlik proje sanmak. Sağlık çalışması süreklilik ister; bırakıldığı yerde geriler.
Gözetim OSGB (yetki belgesi no: OSGB-236), işyerinde sağlığın tüm ayaklarını tek çatı altında yürütür. Bursa, Balıkesir, Yalova, Sakarya, Kocaeli, Bilecik ve Kütahya’daki işletmeniz için teklif ve sorularınızı bekliyoruz: 0224 666 00 11.
Sık sorulan sorular
İşyerinde sağlık gözetimi hangi hallerde yapılır?
Sağlık gözetimi dört anda devreye girer: işe girişte, iş değişikliğinde, işe dönüşte talep olursa ve düzenli aralıklarla. Gözetimin kapsamını işyeri hekimi kurar; ölçütü işin niteliği, tehlike sınıfı ve risk değerlendirmesi sonuçlarıdır. Gece postaları da dahil olmak üzere çalışma düzeninin tamamı hekimin sağlık gözetimi kapsamındadır.
İşe girişte sağlık raporu her yerde zorunlu mu?
Sınır tehlike sınıfına göre çizilmiş: çok tehlikeli ve tehlikeli sınıftaki işyerlerinde, işin gerektirdiği sağlık raporu alınmadan çalışan işe başlatılamaz. Rapor işyeri hekiminden alınır. Kanun kapsamındaki 50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde rapor işlemi ÇASMER, aile hekimi ya da diğer kamu sağlık hizmet sunucuları üzerinden de yürüyebilir.
Sağlık bilgilerim işverenimle paylaşılır mı?
Hayır; sınırlı ve ölçülü bilgi gider. Kanun’un gizlilik hükmü gereği kişisel sağlık verileri işyeri hekimi ve kurumda saklanır. İşveren yalnızca çalışanın o işte çalışabileceğine dair uygunluk görüşünü ve hekimin önerdiği önlemleri öğrenir; tanı, tahlil sonucu ve öykü gibi ayrıntılar paylaşılmaz.
Bu hizmetleri kim vermek zorunda?
Kanun iki yol tanıyor: işveren hizmeti kendi bünyesindeki işyeri sağlık ve güvenlik biriminden ya da görevlendirdiği iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimiyle yürütür; kendi imkanıyla karşılayamıyorsa Bakanlıkça yetkilendirilen OSGB veya ÇASMER’den hizmet alır. Gözetim OSGB bu ikinci yolda, Bursa ve yetki çevresindeki işyerlerine sözleşmeyle hizmet veriyor.
Diğer hizmetler
Kurumsal
Hizmeti verenleri ve yetki belgelerini görmek için:
Bir telefon uzağınızdayız.
Keşif ücretsiz — aynı gün dönüş yapıyoruz.